Kemal Çapraz'ın kaleminden Türk Dünyası

Bir süre önce geçirdiÄŸi trafik kazası sonucu hayatını kaybeden, bir süre Türkiye Gazetesi Türk Dünyası Masası ÅŸefi görevini de yürüten gazeteci-yazar Kemal Çapraz'ın kaleme aldığı ''Kemal Çapraz'ın Kaleminden TÜRK DÜNYASI'' isimli kitap okuyucularla buluÅŸtu.

Çapraz'ın Ufuk Ötesi gazetesindeki yakın çalışma arkadaşı gazeteci Bayram Akcan'ın uzun uÄŸraÅŸlar sonucu yayına hazırladığı 408 sayfalık kitap Bilge OÄŸuz Yayınevi tarafından yayın hayatına kazandırıldı.

Kemal Çapraz'ın, özellikle Türkiye Gazetesi'nde çalıştığı dönemde Türk Dünyası'na yaptığı ziyaretlerdeki izlenimlerinin aktarıldığı kitapta, Türk Dünyası'nın önemli ÅŸahsiyetleriyle yapılan birbirinden çarpıcı röportajlar ve Çapraz'ın Türk Dünyası ile ilgili yazılardan oluÅŸuyor.

Azerbaycan'dan Kırım'a, ÇuvaÅŸistan'dan BaÅŸkurtistan'a, Kazakistan'dan Tataristan'a kadar Türk Dünyası'nın birçok bölgesine giden ve Udmurt, Hakas, Åžor, Teleüt, Tuva, ÇuvaÅŸ, KaÅŸkay gibi Türkiye'de yeterince tanınmayan Türk topluluklarını yakından inceleyen Çapraz, gurbetçilerin yoÄŸun olarak yaÅŸadığı Almanya ve Amerika'ya yaptığı ziyaretlerde Türkler ile ilgili izlenimlerini ''çaÄŸdaÅŸ Evliya Çelebi'' üslubuyla okuyucusuyla paylaşıyor.

Kemal Çapraz'ın Kaleminden TÜRK DÜNYASI isimli kitap, 1944 Kırım Sürgünü'nden Irak Türkmenlerin feryadına, Çin iÅŸgali altında inim inim inleyen DoÄŸu Türkistan'dan Atatürk'ün Türk millî sembolü bozkurta duyduÄŸu yakın ilgi gibi birbirinden önemli konuya temas ediyor.

Azerbaycan cumhurbaÅŸkanlarından merhum Ebulfez Elçibey, KKTC kurucu CumhurbaÅŸkanı merhum Rauf DenktaÅŸ, dünyaca ünlü Kırımlı Türk romancı Cengiz DaÄŸcı gibi Türk Dünyası'ndaki önemli kiÅŸilerle yapılan röportajlara da yer verilen kitabın önsözünde Bayram Akcan'ın ÅŸu ifadeleri yer alıyor:

''Elinizde tutmuÅŸ olduÄŸunuz bu eser, çok genç denilebilecek bir yaÅŸta vefat eden bir gazetecinin, bir vatanseverin hayatının kısa bir özetidir aslında... Bu kitap için, Kemal Çapraz'ın ülküsünün kitaplaÅŸtırılmış hali ya da onun Türk Dünyası için çarpan yüreÄŸinin kitabi suretidir diyebiliriz. Çünkü Kemal Çapraz'ı tanıyan herkes, onun bütün ömrünün, ÅŸahsi arzularını bir tarafa bırakarak, Türk Dünyası için, Türklük için çalışmakla geçtiÄŸine ÅŸahadet edecektir.''

Kitabın arka kapağında Prof. Dr. Ümit ÖzdaÄŸ, Yavuz Bülent Bakiler, Suphi Saatçi ve Yılma Durak gibi Türk Dünyası için önemli ÅŸahsiyetlerin kitap hakkındaki düÅŸünceleri yer alıyor.

Kemal ÇAPRAZ KÄ°MDÄ°R?

1964 yılında, Kastamonu'da dünyaya gelen Çapraz, ilk, orta ve lise tahsilini Ä°stanbul Tuzla'da tamamladı. 1985 yılında Türkiye Gazetesi'nde gazeteciliÄŸe baÅŸlayan Çapraz, 1982 yılında girdiÄŸi Ä°stanbul Üniversitesi Basın Yayın Yüksek Okulu'ndan 1987 yılında mezun olmuÅŸtur. Aynı üniversitede 'Kırım Tatar Türklerinde Basın' konulu yüksek lisans tezi hazırladı.

Türk Dünyasının "Evliya Çelebisi" olarak adlandırılan Kemal Çapraz, 7 Türk cumhuriyeti ve 30'a yakın bağımsızlık mücadelesi veren Türk topluluÄŸunu karış karış dolaÅŸarak Türk coÄŸrafyası üzerinde çok önemli araÅŸtırmalar yaptı. Çapraz ayrıca baÅŸbuÄŸ Alparslan TürkeÅŸ Azerbaycan kurucu CumhurbaÅŸkanı Efulfez Elçibey, DoÄŸu Türkistan dâvâsının lideri Ä°sa Yusuf Alptekin, Kırım Milli Meclis BaÅŸkanı Mustafa CemiloÄŸlu, KKTC'in ilk CumhurbaÅŸkanı Rauf DenktaÅŸ, Batı Trakya Türklerinin lideri Dr. Sadık Ahmet, Afganistan Türkmenleri lideri Azatbeg Kerimi gibi Türk Dünyasının büyük önderleri dava ve fikir adımlarıyla yakın bir dostluk kurdu.

Kemal Çapraz, Türkiye Gazetesi ve TGRT olmak üzere Türkistan, Türk Yurtları, Türk Yurdu, Yesevi, Tarih ve Medeniyet, GeniÅŸ açı, Hanımeli, Türk Diplomatik, Emel ve KardaÅŸlık dergileri ile Yeniden DiriliÅŸ ve Azerbaycan Türklerinin Sesi Hazar gazetelerinde yayınlandı.

2002 yılından itibaren Ufuk Ötesi gazetesini aylık olarak yayınlamaya baÅŸlayan Çapraz, mali zorluklara raÄŸmen vefatına kadar aksamadan 78 sayı çıkarttı.

Kemal Çapraz, Kültür Ocağı Vakfı ile Turan Kültür Vakfı yanı sıra Ä°stanbul Güvenlik ve Adliye Muhabirleri, Türkmenistan Türkleri ile Dayanışma, Dünya Türkleri ve Akraba Toplulukları Hizmet gibi derneklerin kurucuları arasında yer aldı. Çapraz ayrıca 2000 yılında kurucusu olduÄŸu Basın BirliÄŸi DerneÄŸi'nin de vefatına kadar baÅŸkanlığını yürütmüÅŸtür.

Çapraz'ın Turan Kültür Vakfı tarafından "Sürgünde YeÅŸeren Vatan: Kırım" isimli bir de kitabı yayınlandı.

Türkiye Gazeteciler Cemiyeti parlamento üyesi seçilen Kemal Çapraz'ın, çeÅŸitli konularda aldığı 85 ödül ve plaketi bulunmaktadır. Sürekli Basın Kartı sahibi olan Çapraz'a, Gagavuz Özerk Cumhuriyeti'nin kuruluÅŸunun 10. yılı sebebiyle de "Gagavuz Cumhuriyeti Devlet Madalyası" verilmiÅŸtir.

Zuhal hanımla evlenen Çapraz'ın, ÇaÄŸrı ve ÇaÄŸla adında iki çocuÄŸu vardır.

Kemal Çapraz, Kartal'da geçirdiÄŸi trafik kazası sonucu 16 Eylül 2008 sabahı hayatını kaybetti.

KÄ°TAP HAKKINDA NE DEDÄ°LER?

21. Yüzyıl Türkiye Enstitüsü BaÅŸkanı Prof. Dr. Ümit ÖzdaÄŸ: Türk Dünyası araÅŸtırmalarında uzmanlaÅŸmış nadir gazetecilerden Kemal Çapraz'ın yıllar içinde oluÅŸturduÄŸu birikimi ortaya koyan bu çalışma okuyucuyu zaman ve mekânda hızla dolaÅŸtırırken, en önemli durakların üstünde bir kez daha döndürerek, biraz daha konuyu anlamamızı saÄŸlıyor. Çapraz'ı hayatının en verimli çağının başında kaybettik demek hem doÄŸru hem yanlış çünkü Kemal Çapraz hep verimli olmuÅŸ, verimli yaÅŸamış. Bu çalışma bu verimliliÄŸin ÅŸahidi.

KEMAL ÇAPRAZ AYDINLIÄžI

Yavuz Bülent BÂKÄ°LER: Kemal Çapraz, basın dünyamızdan bir kuyruklu yıldız gibi kayarak geçti. Etrafında ve arkasında çeÅŸitli güzellikler, hayranlıklar bırakarak aramızdan uzaklaÅŸtı.

Kemal, adına lâyık ölçüler içerisinde yaÅŸayanlardandı. Yâni olabildiÄŸince terbiyeli, olabildiÄŸince efendi, dikkatli, hassas, çalışkan... bir er kiÅŸi olarak ömrünü tamamladı. Yunus Emre'nin ifadesiyle ölümü: "Gök ekinin biçilmesi gibi" oldu.

Aynı gazetede, birlikte çalıştığımız yılları, ÅŸimdi anlatılmaz bir hüzünle hatırlıyorum. Büyük bir vatanseverdi. Sadece Türkiye TürklüÄŸünü deÄŸil, milli sınırlarımızın dışında kalan soydaÅŸlarımızı da, onların yaÅŸadıkları toprakları da tertemiz bir yürekle seviyordu. Bu çok mu önemli diyeceksiniz. Hem de ummanlar kadar önemli. Atalarımız boÅŸuna:

"Aslını yitiren haramzâdedir!" dememiÅŸler. O, aslını-neslini bilenlerdendi! Bir defasında, Kırım'da, Kırgızistan'da birlikte bulunduk. Kırım ve Kırgızistan TürklüÄŸünü, belki kırk ayrı resimle ve sevdalı bir yürekle, aydınlık bir kalemle Anadolu TürklüÄŸüne tanıtmak ve sevdirmek için nasıl çırpındığına, nasıl aÅŸkal-ÅŸevkle çalıştığına bizzat ÅŸahit oldum. Bayrak Akcan, Kemal Çapraz'ın yazılarını ve röportajlarını bir araya getirdiÄŸi, onları bir kitap halinde ortaya koyduÄŸu için, milli bir vazifeyi, yüz akıyla baÅŸarmış oldu.

Ä°nanıyorum ki, bu güzel hizmetten en çok Kemal Çapraz'ın ruhu huzur duyacaktır. Ve yine inanıyorum ki, Kemal Çapraz'ı okuyanlar kazançlı çıkacaklardır. Kur'an-ı Kerim'de ne kadar doÄŸru buyurulmuÅŸtur:

"Hiç bilenlerle bilmeyenler bir olur mu?" Kemal Çapraz'ı(n kaleminden Türk Dünyası'nı) okuyanlar, Turan dünyamızdan yeni güzellikler göreceklerdir.

Suphi Saatçi: Kemal Çapraz, al bayrağın, Türk'ün, TürklüÄŸün, Türk dünyasının aşığı, dostu, sevdalısı ve can yoldaşı idealist bir kardeÅŸimizdi. Onun derdi Sürgünde YeÅŸeren Vatan Kırım'dı, Yaralı ceylan Azerbaycan'dı, yavru vatan Kıbrıs ve horyatların yani feryatların diyarı Kerkük'tü... Dünyanın neresinde bir Türk varsa, Kemal oradaydı... Hâlâ burnumun kemiÄŸi sızlıyor, onu unutmak mümkün deÄŸil...

Yılma Durak: "BaÄŸlı kapıları özünü açar, açılan açılan baÄŸlı kapılar mehebbet namına sevgi namına eriyin tökülün demir kapılar." Azerbaycanlı ÅŸair Sehend'in Åžehriyar'a gönderdiÄŸi bu selam Haydarbaba Dağının eteklerindeyankılanmaktadır.

Aziz dostumuz Kemal Çapraz Türk Dünyasında gönüller arasında muhabbet köprülerini kurarak bu demir kapıları eritmeye çalışan büyük bir çile adamıidi, Türkiye Gazetesinde yayınlanan makalelerini ve röportajlarını derleyip biraraya getirerek yayına hazırlayan Bayram Akcan'ı tebrik ediyorum.

Nerede bir Türk topluluÄŸu varsa Kemal Çapraz oralarda araÅŸtırmalar yapmış birçok kimsenin bilmediÄŸi bu hayatlardan, yaÅŸayış tarzlarından ve kültürlerinden haberdar olmamızı saÄŸlamıştır. Ayrıca Türk Dünyası'nı ayakta tutan kahramanların çileli hayatlarını ve mücadelelerini bizzat röportajlarıyla hafızalarımıza kazımıştır. Aziz dostum Kemal Çapraz'a Allah'tan rahmet diliyorum